دانلود کتاب تاریخ کامل ایران از آغاز تا انقراض قاجار اثر حسن پیرنیا

کتاب ‫تاریخ کامل ایران (از ابتدا تا انقراض قاجاریه) نوشته عباس اقبال آشتیانی و حسن پیرنیا (مشیرالدوله) توسط انتشارات کتابخانه خیام چاپ شده است. این کتاب روایت تاریخ از آغاز مهاجرت آریایی ها به فلات ایران تا انقراض دوران قاجار است.

‫تاریخ کامل ایران (از ابتدا تا انقراض قاجاریه) چکیده ای از تاریخ سرزمین باستانی ایران است که در دو بخش قبل از اسلام به قلم «میرزا حسن خان پیرنیا» معروف به مشیرالدوله از نویسندگان و تاریخ نگاران دوران مشروطه و پس از اسلام به قلم «اقبال آشتیانی»، از شاگردان استاد فروغی و سردبیر مجله «یادگار» و نماینده فرهنگی وقت ایران در ترکیه است. شکل جغرافیایی فلات ایران، فتوحات اسکندر پس از فوت داریوش سوم، مذاهب در دوره ساسانی در این کتاب به چشم می خورد.

این اثر از ۲ بخش و ۴ قسمت کلی به شرح زیر تشکیل شده است:

• بخش اول: از آغاز تا انقراض ساسانیان
• قسمت اول: تاریخ اسلام
• قسمت دوم: تاریخ ایران بعد از اسلام
• بخش دوم: از مغول تا انقراض قاجاریه
• قسمت اول: تاریخ ایران قبل از صفویه
• قسمت دوم: تاریخ ایران بعد از صفویه

آب و هوای فلات ایران خشک است به خصوص در قسمت مرکزی آن که موسوم به کویر لوت و یکی از گرم ترین جاهای دنیا است. به استثنای گیلان و مازندران و سواحل خلیج فارس که بارندگی در آنجاها زیاد است در سایر نقاط ایران مجموع مقدار باران در عرض سال تقریبا از سه گره و نیم تا چهار گره و نیم تجاوز نمی کند.

در شمال ایران بادهای باران آور زیاد می وزد ولی وقتی که به کوه های بلند البرز برمی خورد، غالبا به طرف جنوب آن تجاوز نمی کند از این جهت در گیلان و مازندران بارندگی زیاد می شود در صورتی که صفحات جنوبی این کوه خشک است. بادهایی که در ایران می وزد از دو سمت است: شمال غربی و جنوب شرقی. اولی از اثر بادهای تند شمال آمریکا است که از اقیانوس اطلس عبور کرده از راه دریای مغرب به شامات و آسیای صغیر می رسد و از آنجا به ایران و هند می گذرد و دومی از اقیانوس هند تولید شده به طرف ایران می وزد علت این که جهت این بادها تغییر نمی کند از اینجا است که بادهای مذکور باید از دالان تنگی سلسله های جبال بگذرد و بدیهی است که کوه ها جا و جهت عوض نمی کنند.

در بعضی از قسمت های ایران بادها مانند باد ۱۲۰ روز سیستان وزش منظم و تند دارد. در وسط فلات ایران کویری است که اهالی جنوب آن را لوت می نامند و با وجود اینکه پست ترین قسمت فلات ایران است باز بلندیش به ۶۰۹ متر می رسد.

عبور از کویر برای کاروان ها از جهت باتلاق ها و ریگ روان خطرناک می باشد. در فلات ایران رودی که قابل کشتی رانی باشد منحصر به کارون است. رود مزبور که از کوه های بختیاری شروع می شود در خوزستان جاری است و به شط العرب می ریزد. رودهای دیگر از این قرار است: در شمال ارس و سرخ رود یا قزل اوزن (که پس از این که به شاهرود پیوست سفیدرودش نامند) و اترک.

این سه رود به دریای خزر می ریزند. در اصفهان زاینده رود که در باتلاقی گم می شود،در طرف مشرق مرغاب و هریرود که در صحرای ترکمن فرومی روند. در سیستان هیلمنذ (یا هیرمند) و در حد شمال شرقی فلات ایران رود بزرگ آمویه که از بدخشان شروع شده به دریای آرال می ریزد.

فلات ایران دارای چند دریاچه است و علماء معرفت الارض آنها را باقی مانده دریایی می دانند که وقتی قسمت اعظم فلات ایران را در زیر خود داشته، دریاچه های مزبور از قرار ذیل است: در شمال و غرب فلات و صفحات مجاور آن دریاچه اورمیه، در طرف غربی آذربایجان و دریاچه (وان) و در ترکیه در ۱۵ فرسخی حدود ایران و دریاچه (گی چای) در قفقازیه، مهم ترین اینها دریاچه ارومیه است که عمق آن پانزده ذرع و آب آن خیلی شور و تقریبا در ارتفاع هزار متر از سطح دریای اقیانوسی واقع است. در فارس دو دریاچه مهارلو و نیریز، در سیستان دریاچه هامون که فاضل آب آن در سال هایی که بارندگی می شود به گود (زره) می ریزد، در کرمان هامون دیگری است موسوم به نمک زار (بعضی اسم این دریاچه را جزمریان نوشته اند) . آب دو رود کوچک بمپور و هلیل به این هامون می ریزد. بین تهران و قم دریاچه قم یا حوض سلطان.»