علی اکبر سعیدی سیرجانی

در شاهنامه، ضحاک پادشاهی است که از شانه‌هایش دو مار روییده و هر روز مغز دو جوان خوراک آن‌ها می‌شود. علی‌اکبر سعیدی سیرجانی در «ضحاک ماردوش» این روایت کهن را با نثری پرکنایه بازخوانی کرد و همین زبان دوپهلو، که از دل متن‌های کلاسیک سخن روز را بیرون می‌کشید، شیوهٔ شناخته‌شدهٔ او شد.

سعیدی سیرجانی در ۱۳۱۰ در سیرجان به دنیا آمد، ادبیات فارسی خواند و سال‌ها به پژوهش و تصحیح متن پرداخت. «وقایع اتفاقیه»، گزارش‌های خبرنگاران کنسولگری انگلیس در جنوب ایران در دورهٔ قاجار، با تصحیح او منتشر شد و در «سیمای دو زن» شیرین و لیلی را در دو منظومهٔ نظامی کنار هم نشاند و مقایسه کرد.

بخش پرخوانندهٔ کارش اما جستارهای کوتاه و طنزآمیزی است که در «ته بساط»، «در آستین مرقع» و «آشوب یادها» گرد آمده‌اند. این نوشته‌ها از خاطره، شعر کهن و ماجراهای روزمره مایه می‌گیرند و کمتر پیش می‌آید که به نقد اجتماعی نرسند.

سعیدی سیرجانی در ۱۳۷۳ بازداشت شد و در همان سال، در دوران بازداشت، درگذشت. توقف انتشار کتاب‌هایش در سال‌های پیش از آن و چگونگی مرگش، از پربحث‌ترین ماجراهای فرهنگی آن دهه بوده است.